Enter your keyword

Lộc nhung

1,200,000

In stock N/A .

Mô tả

5 (100%) 2 votes

Lộc nhung hay còn gọi là nhung hươu, nhung nai.

Tên khoa học Cornu Cervì parvum. Lộc nhung hay mê nhung (Cornu Cervi pơrvum) là sừng non của con hươu (lộc) Cervus nippon Temminck, hoặc con nai (mê) Cervus unicolor Cuv. đực được chế biến mà thành, cả hai con đều thuộc ngành có xương sống Vertebrata, lớp có vú Mammalia, bộ có móng Artiodactyla, họ Hươu Cervidae.

Ta văn thường nói sám, nhung, quế, phụ là 4 vị thuốc bổ đứng đầu dùng trong đông y. Hay dùng nhất là sâm, nhung rồi đến quế và phụ tử.

Phụ từ được coi là một vị thuốc “bổ dương” nhưng có độc cho nên nhiều người không dám dùng.

A. Mô tả con vật

Con hươu (Cervus nippon Temminck) thường cao lm dài 0,90m-l,20m (hươi đực) hoặc chi cao 0,72m (hươu cái). Lông đẹp mịn màu đỏ hồng đốm trắng (Hình 711). Con nai (Cervus unìcolor) to và mạnh hơn con hươu, lông cứng hơn, màu xám hoặc nâu, không có đốm.

Cả hai đều có chân dài, nhỏ, đuôi ngắn, 2 mắt to, dưới mắt có đốm đen.

Chỉ có con đực mới có sừng. Từ hai tuổi trờ đi, hươu nai đực bắt đầu có sừng, nhưng thường hươu nai từ 3 tuổi trờ đi sừng hoặc nhung mới tốt và mới thu hoạch. Hằng năm vào cuối mùa hạ, sừng hươu nai cũ sẽ rụng di, xuân nãm sau sẽ lại mọc sừng khác. Sừng non khi mới mọc dài 5-10cm, rất mềm. Mặt ngoài phủ đầy lông tơ màu nâu nhạt trong chứa rất nhiều mạch máu. Vì sừng non mềm và sờ mịn như nhung do đó có tên. Mùa nhung của hươu vào tháng 2-3, cùa nai vào tháng 4-8 (Hành 710). Thường tháng 7-8 là mùa hươu nai giao cấu.

Con cái có chửa 6 tháng, vào khoảng tháng 2-3 năm sau thì dẻ. Hươu nai sống từng đàn ở núi rừng, có khi ở cả đồng bằng. Nó ãn cỏ, quả cãy, nhất là non. Nơi nào cày cấy nó thường đến, ban đêm không sợ người, thường xuống ruộng ãn lúa, ngô, đỗ cho nên săn hươu nai là một hình thức bảo vệ hoa màu.

Một số vị thuốc khác có tại Kiều Gia Đường:

  1. Hải mã
  2. Kê nội kim
  3. Mẫu lệ
  4. Thạch quyết minh

B. Cất nhung và chế biến

Thường người ta lấy nhung ở những con hươu nai sống hoang do sân bắn được (loại này được coi là quý và đắt nhất). Nhung vì không đủ nhu cầu hoặc có khi săn bắn không được đúng lúc nhung đúng tuổi cho nên người ta nuôi hươu nai đé lấy nhung.

Tại Liên Xô cũ, người ta đã chứng minh nhung của hươu nuôi cũng tốt không kém nhung của hươu sống tự nhiên. Một số tỉnh ở miền Viễn Đông Liên Xô cũ đã tổ chức những nông trường nuôi hươu để lấy nhung. Mỗi nông trường nuôi từ 2.000 đến 8.000 con. Ở nước ta việc nuôi hươu chưa được phổ biến: Ở Nghệ An, Hà Tĩnh (Đô Lương, Anh Sơn, Hương Sơn và Hương Khê) có nhiều nhà nuôi 2-3 con đực, một con cái, con đực hàng năm cho nhung, con cái mỗi năm dẻ một lứa. Nuôi hươu bàng lá tre, lá mót, lá chuối, dãy khoai lang, cây lúa , cây ngô non v.v…

Dù sao do chăn nuôi chưa đúng dược với diều kiện hươu sống tự nhiên cho nên ta vẫn còn quý nhung hươu nai săn bắn được hơn. Một cặp nhung săn bắn được trị giá gấp 2-3 lần cặp nhung nuôi.

Do đó, có nhiều người nuôi hươu, muốn cho cặp nhung bán có giá trị, khi hươu đã già rồi, bắn chết hươu, cắt cả đầu đem đi bán nói là hươu bán được.

Cưa nhung: ở nước ta thường làm như sau: vào tháng 2 tháng 3 khi cặp nhung đã đúng tuổi, người ta chọn 3-4 người mạnh khỏe, ôm cổ nắm chân hươu vật ngã hươu xuống, có khi dùng võng chụp hươu, nhưng chú ý không làm hòng cập nhung. Sau khi trói kỹ 4 chân, dùng loại cưa, cưa lấy nhung từ chỗ cách dế nhung 3cm.

Máu chảy ra được hứng lấy cho vào rượu uống. Nhưng cũng chỉ nên lấy có chừng mực, để khỏi hại hươu. Muốn hãm cho máu khờng chảy nữa, người ta dùng mực tàu trộn với than gỗ cho đều rồi bôi vào chỗ cưa thì máu cầm ngay.

Sau đó lấy miếng vải gạc hay vải thường thật sạch bọc lấy để mói muỗi khỏi đậu vào sinh dòi bọ. Thường mỗi nãm chỉ lấy được một cặp nhung, đặc biệt có khi hai cặp.

Tại các nước khác, người ta hướng hươu đi theo một con đường vào bầy. Hươu tụt xuống, đưa đầu sừng ra cho người ta cắt. Sau đó lại trờ VỂ chuồng rấl nhẹ nhàng.

Chế nhung-. Nhung cất được cần chế biến ngay vì nhiều máu và chất thịt để ĩâu có thể bị thối và dòi bọ. Chế biến khồng cẩn thận như sấy nóng quá, nhung bị nứt ra, máu nhung tiết ra hết cũng kém giá trị. Có nhiều cách chế nhung:

1. Đem cặp nhung ngâm vào rượu một đêm. Khi ngâm chú ý để chỗ cắt lên trên cho chất tốt trong nhung không ra hết vào rượu. Hôm sau, rang cát cho nóng vừa, để vào một cái ống ờ giữa đê cặp nhung, vẫn để chỗ cắt lên phía trên. Khi cát nguội, lại đổ ra thay cát mới rang vào. Mỗi lần thay cát lại nhúng nhung vào ruợu cho rượu thấm vào. Cứ làm như vậy cho đến khi khô. Cất vào hộp có nắp kín trong có gạo rang hay vôi chưa tôi dể gĩữ cho khô ráo. Có nơi người ta thay cát bằng gạo rang. Sau khi nhung khô, người ta dùng gạo đó nấu cháo.

2. Chỉ tẩm rượu vào nhung rồi sấy khô. Khô rồi lại tẩm rượu và sấy khô. Làm như vậy đến khi nhung khô kiệt là được. Nếu làm không cẩn thận nhung có thể bị nứt, máu chảy ra mất, kém giá trị. Thường công việc chế biến nhung đòi hỏi 2- 3 ngày. Một cặp nhung nặng 800g, khi khô chỉ còn chừng 250g. Trước khi đem dùng còn cần phải bỏ hết lông đì nữa. Muốn vậy, người ta nung một cái dùi sắt hay miếng sắt cho đỏ lăn xung quanh cho cháy hết lông. Sau đây chúng tôi cũng giới thiệu sơ lược cách cắt và chế nhung được các nhà bào chế Trung Quốc áp dụng và giới thiệu trong Trung dược chí, 1961: Hươu 2 tuổi bắt đầu có nhung, nhưng chỉ cắt nhung khi hươu được 3 tuổi. Có loại hươu cho 2 lẩn nhung một năm. Lẩn cắt nhung thứ nhất tiến hành 45-50 ngày sau tiết thanh minh; 50- 60 ngày sau khí cắt lần thứ nhất (tương ứng với trước hay sau ngày lập thu) thì cắt lẩn thứ hai. Khi cắt nhung thì dùng dây trói hươu treo cao khỏi mặt đất. Dùng cưa, cưa thật nhanh. Sau khi cưa đắp thuốc bột “thân lý tán” hoặc “ngọc chân tán” để cầm máu, sau đó buộc vải dáu rồi lại thả hươu về chuồng. Trong nhung cưa ra có nhiều máu, cho nên cần chế biến sớm cho khỏi thối. Trước hết nhặt bỏ các chất bẩn bao quanh nhung đi, sau đó lấy dây buộc chạt đầu cưa lại, để dây buộc dài ra dé có thể cầm dây giữ lấy nhung được. Cho đầu nhung cất vào nồi nước sôi 3-4 lần, mỗi lần 15-20 phút. Cho đến khi có bợt ở miệng cắt và nhung có mùi lòng đỏ trứng gà luộc chín thì thôi. Thời gian chế biến như vậy hết 2-3 giờ. Sau đó phơi hoặc sấy khô. Ngày hôm sau lại làm như vậy. Sấy ờ nhiệt độ 70-80“ trong vòng 2-3 giờ, rồi lấy ra. Làm như vậy 2-3 lẩn cho thật khô là được. Một số tài liệu Trung Quốc khác giới thiệu còn cầu kỳ phức tạp hơn nữa, những cách đó chúng tôi chưa hề thấy áp dụng ờ Việt Nam cho nên không nêu lên ờ đây. Phẩm chất của nhung-. Huyết nhung được coi là loại nhung quý nhất: Nhung ngắn, mềm, mọng máu, chưa phân nhánh. Nhung yên ngựa là loại sừng non bắt đầu phân nhánh nhưng nhánh còn ngắn, chỗ phân nhánh bên dài bên ngắn trông giống yên con ngựa. Loại này người ta cũng rất quý vì cho rằng nhung đã phát triển đầy dù mà chưa thành sừng. Nếu đợi quá ít nữa, một phần đã thành sùng thì kém giá trị. Ngoài Việt nam, Trung Quốc, Nhật Bản, Triểu Tiên là những nước có kinh nghiệm lâu đời dùng nhung ra, một sô’ dân tộc ờ Liên Xô cũ cũng dùng nhung. Trên cơ sở kinh nghiệm sử dụng trong nhân dân, các nhà bác học Liên Xồ cũ đã nghiên cứu và đã đưa nhung vào danh mục các vị thuốc được chính phủ công nhận cho sản xuất và lưu hành. Một số nông trường nuôi hươu để lấy nhung làm thuốc. Hươu nai nuôi ờ đây gồm nhiểu loài khác nhau.

C. Thành phần hóa học của nhung

Trong nhung hươu nai người ta đã phân tích được các chất can xi photphat, canxi cacbonat, chất protit, chất keo (nhưng trong thuốc rượu nhung hoặc thuôc tiêm chế từ nhung thường không có hay ít các chất này). Nhà bác học Liên Xô cũ Pavơlencô đã lấy từ nhung các loại hươu nai ở Xibêri một chất nội tiết gọi là “lộc nhung tinh” pantocrin, rồi chế thành thuốc uống hay tiêm mang tên pantocrin.

D. Tác dụng dược lý

Theo kết qủa nghiên cứu của các nhà bác học Liỗn Xỏ cũ thì tác dụng điều trị của pantocrin rất cao: Nó làm tăng sức mạnh của cơ thể, giảm sự mỏi mệt cùa cơ tim, làm những vết thương bên ngoài, nhất là các mụn nhọt có mù mau lành. Những người dùng các thuốc chế từ nhung thấy trong người khoan khoái, sức làm việc được nâng cao, muốn ăn. Những ngưòi có bệnh về ruột, dạ dày dùng nhung cũng có kết quả tốt.

Trong báo Y học Liên Xô tháng 2-1954, Rêxétnicôva A. D có giới thiệu tác dụng cùa lộc nhung nhu sau:

Lộc nhung có tác dụng tốt đối với toàn thân, nâng cao năng lượng công tác, bệnh nhân ăn ngủ tốt hơn, hiện tượng mệt mòi giảm bớt, nhũng vết thương chóng lành, tăng sức lợi niệu, tăng nhu động ruột và dạ dày, ảnh hưỏng tốt đến chuyển hóa các chất prổtit và gluxitLiều lượng khác nhau của lộc nhung có tác dụng khác nhau đối với mạch máu tim: Liều dùng lớn gây hạ huyết áp, biên độ co bóp của tim tăng, tim đập nhanh; kết quả làm cho lượng huyết do tim phát ra cũng tăng lên. Hiện tượng này nhận xét trên tim đã môi mệt rồi lại càng rõ rệt.

E. Công dụng và liều dùng

Theo tài liệu cổ, lộc nhung có vị ngọt, tính ôn, lộc giác có vị mặn tính ôn, cao ban long vị ngọt, mặn, tính hơi ôn. Cả ba vị vào 4 kinh thận, can, tâm và tâm bào.

Lộc nhung có tác dụng sinh tinh, bổ tùy ích huyết; lộc giác có tác dụng tán ứ, hoạt huyết, tièu thũng; cao ban long có tác dụng ích huyết, bổ tinh, ôn bổ can và thận.

Lộc nhung được dùng trong mọi trường hợp hư tổn trong cơ thể, nam giới hư hao, tinh kém, hoa mắt, hoạt tinh; nữ giới bâng lậu, đới hạ; lộc giác dùng chữa sang thương thũng độc; cao ban long dùng chữa hư lao gầy yếu, lưng gối không có lực, mọi chứng do dương hư đưa tới thổ ra máu, máu cam, tác dụng nói chung giống nhung hươu nhưng hơi chậm hơn.

Những người âm hư mà hỏa dương mạnh thì không dùng được. Hiện nay, lộc nhung được Nga chế thành thuốc uống và thuốc tiêm với tên gọi pantocrin dùng làm thuốc bổ, chữa mệt mỏi, làm việc quá sức, huyết áp thấp, cơ tim yếu, sau khi ôm khỏi. Pantocrin được trình bày dưới hình thức lọ 30- 50ml (để uống) hoặc ống tiêm lml (để tiêm dưới da hay báp thịt).

Những thuốc này cần giữ ở nơi mát, và không có ánh sángLiều dùng uống: Ngày 2 hay 3 lần, mỗi lần 30 đến 40 giọt, uống trước khi ăn cơm.

Liều tièm: Ngày tiêm 1-2 ống. Trẻ con tùy theo tuổi mà thay đổi liều lượng, thường mỗi kg thể trọng 1 giọt; mỗi ngày uống 2 lấn, uống liên tiếp 15-26 ngày một liều điều trị. Thời gian điều trị: 2 đến 3 tuần lễ. Không dùng được đối với những người cao huyết áp, di ỉa lỏng, tim hẹp, máu có độ đông cao, viêm thận năng. Thường sau khi uống hoặc tiêm 6-8 ngày, kết quả đã thể hiện rõ rệt. Sau khi nghỉ thuốc 1-2 tháng vẫn còn tác dụng. Có thể’tán bột hay ngâm rượu mà uông. Người lớn ngày uổng 2-3 lán, mỗi lần uống 0,30-lg.

Đơn thuốc có lộc nhung dùng trong nhản dân

1. Chữa liệt dương, tiểu tiện vặt, sắc mặt thường đen sạm: Nhung 40g cạo sạch lông, cất thái mỏng, giã nát, hoài sơn 48g giã nát. Cà hai vị trộn đều cho vào một túi vải; ngâm trong 1 lít rượu trong 7 ngày. Người lớn ngày uống 10-20ml rượu này. Khi hết rượu lấy bã còn lại làm thành viên mà uống.

2. Chữa các triệu trứng tinh huyết khô kiệt tai điếc miệng khát, lưng đau, đi tiểu đục như nước gạo: Nhung 40g, đương quy 40g, cà hai vị sao khô tán bột. Lấy thịt ò mai nấu thành cao ữộn vói bột trên làm thành viên bằng hạt ngô. Người lớn: Ngày uống 50 viên, chia làm 2-3 lần uống với nước cơm còn âm ấm.

 

Đánh giá

Chưa có đánh giá nào.

Hãy là người đầu tiên nhận xét “Lộc nhung”

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

ĐẶT MUA SẢN PHẨM

Phí vận chuyển toàn quốc chỉ 0-20.000Đ (Giao hàng, thu tiền tận nhà)

Bỏ trống ô số lượng nếu bạn cần tư vấn

Chúng tôi sẽ liên hệ lại ngay khi nhận được thông tin